Forum Romanum

Forum Romanum dosłownie znaczy „rynek rzymski” lub Forum Magnum. Był to najstarszy plac w Rzymie, u stóp Kapitolu i Palatynu, który stanowiło centrum polityczne i towarzyskie Rzymu okresu republiki. Jego blask przyćmiła dopiero budowa Forum Augusta i całego kompleksu forów cesarskich.
W VIII wieku p.n.e. teren późniejszego forum pokryty był bagnami i dopiero działania melioracyjne związane ze zbudowaniem kanału odwadniającego – Cloaca Maxima w VII wieku p.n.e. spowodowały, iż Rzymianie łaskawszym okiem spojrzeli na uzyskane tereny.

Forum Romanum
Na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Na tych samych warunkach 3.0.

Pierwsze budowle stanęły tu za panowania Tarkwiniusza Pysznego. Za rządów Tuliusza Hostiliusza na forum powstała Kuria, zwana pierwotnie Kurią Hostiliusza, przebudowana a zarazem przeniesiona przez Juliusza Cezara. Mniej więcej z tego samego okresu pochodzą pierwsze zalążki Komicjum, które poddawane było kolejnym przebudowom. Jeszcze wcześniej, gdyż za panowania Numy powstała Regia, jednakże ściślejsze przekazy archeologiczne datują jej powstanie dopiero na okres V wieku p.n.e.

Jedną z pierwszych historycznie pewnych budowli jest świątynia Saturna (Aerarium Saturni lub Aerarium Populi Romani). Budowla wzniesiona na wysokim podium zajmowała obszar prostokąta o powierzchni 20 na 40 m.
W 484 roku p.n.e. stanęła świątynia Dioskurów, utworzona po bitwie nad jeziorem Regiluus w 496 roku p.n.e. Z początków republikańskiego Rzymu pochodzi również mównica – Rostra. Mniej więcej z około 500 roku p.n.e. pochodzi natomiast stela z inskrypcją (Lapis Niger). Według przekazów w miejscu tym znajdował się grób założyciela miasta – Romulusa.

Na forum znajduje się również studnia, zwana Lacus Curtius. Według jednego z przekazów, w 362 roku p.n.e. Marek Kurcjusz miał się rzucić do rozpadliny powstałej nagle na środku Forum, po czym dziura zniknęła. W okolicach tej daty na forum wzniesiono także świątynię Zgody (Concordia Ordinum).
Z IV wieku p.n.e. pochodzi również więzienie (tulianum zwane również „więzieniem mamertyńskim”). Początkowo w miejscu tym znajdował się zbiornik wodny, ale wkrótce służyło już celom „resocjalizacji”.

Kolejną budowlą była bazylika Emiliusza (Basilica Aemilia) powstała w 179 roku p.n.e. z inicjatywy konsulów Marka Emiliusza Lepidusa i Marka Fulwiusza Nobilora.
Na okres II wieku p.n.e. przypada również ustawienie płyty wskazującej środek stolicy (Umblicus Romae). Ponadto na płycie określono również odległości pomiędzy głównymi miastami Imperium.
W 121 roku p.n.e. na forum wzniesiono pierwszy z łuków triumfalnych. Był to łuk Fabiusza wzniesiony przez Kwintusa Fabiusza Allobroga, po zwycięstwie nad Allobrogami. Niestety nie zachował się do naszych czasów.

Forum Romanum, w tle wzgórze Palatyn, z lewej strony widoczny łuk triumfalny Septymiusza Sewera.
Na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Na tych samych warunkach 3.0.

W 78 roku p.n.e. zbudowano archiwum państwowe (Tabularium), w 29 roku p.n.e. konsekrowano świątynię Boskiego Juliusza, poświęconą pamięci ubóstwionego przez Senat Juliusza Cezara. W tym samym roku na forum stanął Łuk Augusta, celem uczczenia zwycięstwa nad Antoniuszem. W 20 roku p.n.e. Oktawian August wzniósł pozłacaną milarię (Milliarium Aureum), wyznaczającą początek wszystkich dróg.
Za panowania Tyberiusza, wzniesiono kolejny łuk – Łuk Tyberiusza, dla upamiętnienia odzyskania prze Germanika znaków legionowych utraconych w lesie Teutoburskim.

Na lata panowania Flawiuszy przypada wzniesienie świątyni Wespazjana. W 85 roku n.e. na placu forum stanął także łuk Tytusa.
W 141 roku n.e. Antoninus Pius wybudował świątynię Faustyny, poświęconą niedawno zmarłej żonie. Po jego śmierci w 161 roku n.e. świątynię przemianowano na świątynię Antoninusa i Faustyny. Po 30 latach, po wielu wiekach przebudowy, swoją obecną formę otrzymała świątynia Westy. Obok świątyni ulokowano dom westalek (Atrium Vestae).
W 212 roku n.e. powstał łuk Septymiusza Sewera, który upamiętnienia zwycięstwa Septymiusza nad Partami.

W 283 roku n.e. pożar niemal doszczętnie strawił Forum Romanum, w wyniku czego nowe budowle uświetniły forum dopiero w IV wieku n.e. Wspaniałość miejsca przywrócił Dioklecjan, budując w okolicach łuku Septymiusza Sewera pomnik tetrarchów, który nie zachował się do naszych czasów, poza małymi figurami tetrarchów.
W latach 308 – 313 n.e. powstała Bazylika Maksencjusza. Inicjatorem budowy był jeszcze Maksencjusz, jednakże oddanie do użytku przypadło Konstantynowi, z tego też względu, często zwana jest również Bazyliką Konstantyna. Mniej więcej z tego samego okresu pochodzi świątynia Romulusa, ku pamięci zmarłego w 307 roku n.e. syna Maksencjusza.

Ostatnią budowlą wzniesioną na planie Forum, była kolumna Fokasa, ustawiona w 608 roku n.e. przez cesarza bizantyjskiego Fokasa.

IMPERIUM ROMANUM potrzebuje Twojego finansowego wsparcia!

Aby portal mógł istnieć i się dalej rozwijać potrzebne jest finansowe wsparcie. Nawet najmniejsze kwoty pozwolą mi opłacić dalsze poprawki, ulepszenia na stronie oraz serwer. Wierzę w to, że będę mógł liczyć na szersze wsparcie, które pozwoli mi jeszcze bardziej poświęcić się mojej pracy i pasji, maksymalnie usprawniać stronę oraz ukazywać świat antycznych Rzymian w interesującej formie.

Wesprzyj IMPERIUM ROMANUM!

Co nowego w świecie antycznych Rzymian?

Praktycznie co chwilę pojawiają się nowe informacje o nowych odkryciach i ciekawostkach o antycznym Rzymie. Jeśli chcesz być na bieżąco z nowościami zapisz się do newslettera.

Zapisz się do newslettera!

Portal IMPERIUM ROMANUM istnieje od 2004 roku i przez ten czas udało mi się zgromadzić mnóstwo materiałów na temat starożytnego Rzymu. Stronę wielokrotnie przerabiałem graficznie, aby maksymalnie dopasować nawigację do potrzeb internautów. Myślę, że udało mi się to w końcu osiągnąć. Od samych początków, na stronie głównej, znajdowała się moja własna myśl – według mnie znakomita: Na chwałę Cezara i Ludu Rzymskiego pójdź drogą zwycięstwa, drogą wielkiego Imperium! I to nią się kieruję przy tworzeniu strony.

kontakt@imperiumromanum.edu.pl | RSS | #imperiumromanum

Mobile ON